Samen staan voor het recht op onderwijs

Ieder kind heeft het recht om naar school te gaan. De leerplichtambtenaar van de gemeente komt in beeld als kinderen veel wegblijven van school. Rondom de Dag van de Leerplicht liep wethouder Onno James (onderwijs) een dagje mee met Esmee van Voorn, leerplichtambtenaar in Bunnik en Wijk bij Duurstede. “Langdurige afwezigheid op jonge leeftijd vraagt om snelle aandacht, zodat we samen kunnen voorkomen dat een kind later opnieuw vastloopt.”

Vaak is het de school die contact met leerplicht opneemt als een kind vaak of langere tijd afwezig is. Esmee: “Ik probeer dan altijd eerst in beeld te krijgen: waarom is een kind niet op school? Het kan gaan om kinderen bij wie thuis veel aan de hand is, waardoor ze op school missen. Of om kinderen die vastlopen op school. Het kan ook gaan om spijbelende pubers die stiekem wegblijven. Dan heb ik een gesprek met de jongere en de ouders over waarom het kind ’s ochtends niet uit bed kan komen. Soms is het grootste probleem om gewoon de wekker te zetten. En soms is het probleem heel complex en is één gesprek bij leerplicht niet voldoende.” Als leerlingen school blijven missen zonder geldige reden, dan kan de leerplichtambtenaar hen naar bureau HALT doorverwijzen. Dat gebeurt in de gemeente Bunnik een paar keer per jaar. 

Soms is thuis te laat vertrekken niet de oorzaak, maar speelt er iets anders. Bijvoorbeeld omdat er thuis veel aan de hand is. Of omdat het kind vastloopt op school en er hulp nodig is. Esmee: “Dan verwijs ik ouders door naar het Centrum voor Elkaar voor hulp. Bij complexe situaties zit ik aan tafel in een multidisciplinair overleg met school en hulpverleners die bij het gezin betrokken zijn. Hoe kunnen we met dit gezin één plan maken? Mijn rol als leerplichtambtenaar is dan vooral te zorgen dat het onderwijs niet wordt vergeten. Het gaat immers niet alleen om leerplicht, maar ook om leerrecht: ieder kind heeft recht op onderwijs en ontwikkeling. Welke stappen zijn ervoor nodig om weer naar het onderwijs toe te werken?” 

In de regio Zuidoost Utrecht(Verwijst naar een externe website) werken 79 scholen samen, om kinderen zoveel mogelijk passend onderwijs te bieden op een basisschool of eventueel het speciaal onderwijs. Als wethouder Onderwijs praat Onno James regelmatig met scholen en kinderopvang over inclusief onderwijs in de gemeente Bunnik. “We hebben in de Lokale Educatieve Agenda afgesproken dat we met elkaar verantwoordelijk zijn voor passend onderwijs voor alle kinderen. Hoe kunnen we ervoor zorgen dat alle kinderen dicht bij huis naar school kunnen en zich op hun plek voelen op school? Als samenwerkingspartners kunnen we de omgeving zo aanpassen dat een kind tot zijn recht komt, ook de kinderen die het moeilijk hebben. Juist voor die leerlingen kunnen we het verschil maken.”

Op deze dag gaat de wethouder in gesprek met enkele ouders die te maken hebben gehad met leerplicht. Ze maken voelbaar hoe het is als je kind jaren niet naar school gaat en wat dat betekent voor het hele gezin. Ook vertellen de ouders hoe ze het contact met leerplicht en het Centrum voor Elkaar hebben ervaren. Doordat Bunnik een kleine gemeente is, weten de professionals van de gemeente en het onderwijs elkaar gemakkelijk te vinden en kunnen ze meedenken met ouders. Onno James: “Ouders ervaren dat we echt proberen om met elkaar de situatie te doorgronden en te helpen. Daar ben ik trots op. Ook maken die verhalen nogmaals duidelijk hoe ingewikkeld zo’n situatie kan zijn. Het is een zoektocht; de oplossing verschilt van kind tot kind en van gezin tot gezin.”